ABD’nin İran’ın enerji ihracatına karşı başlattığı abluka, ordunun saldırılarıyla bir oldu. İran başkenti Tahran ile birlikte Lorestan, Çabar bölgeleri vurulurken denizde ise İran’a ait tankerler hedef alındı.
Denizde ise İran tankerleri ablukadan geçmekte zorlanıyor. ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) bir gemiyi etkisiz hale getirdiklerini ve 3 geminin ablukadan döndüğünü duyurdu.
İran’dan karşılık gecikmedi. İran, ilk kez Suriye’deki ABD üssüne saldırı düzenledi. Al-Tanf üssü İHA ve füzelerin hedefindeydi.
Devrim Muhafızları, Suriye’deki üste radar sistemleri ve helikopterler imha ettiklerini iddia etti. Ayrıca ABD askerlerinin saldırı sonucu öldüğünü öne sürdü.
Hürmüz Boğazı’nın karşısındaki ülkeler de darbe aldı. Katar, Bahreyn, Kuveyt ve Ürdün İran saldırıları sebebiyle alarma geçti. Ülkelerde ABD yapımı hava savunma sistemleri devreye girdi.
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), uyarılara uymayan bir tankerin füzelerle devre dışı bırakıldığını açıkladı.
ABD İRAN GEMİLERİNİ VURUYOR
ABD’nin Salı günü İran deniz taşımacılığına yönelik uygulamaya koyduğu abluka, bölgedeki enerji sevkiyatlarında ciddi rota değişikliklerine yol açtı.
CENTCOM tarafından perşembe gecesi geç saatlerde sosyal medya üzerinden yapılan açıklamada, ABD güçlerinin üç ticari geminin rotasını değiştirdiği, bir gemide doğrulama araması yaptığı ve talimatlara uymayan bir tankeri devre dışı bıraktığı bildirildi.
CENTCOM’un açıklamasına göre, ABD füzeleriyle vurularak devre dışı bırakılan tanker, Basra Körfezi’nin derinliklerinde, İran’ın Hark Adası’ndaki petrol ihracat terminalinin yakınlarında bulunuyordu.
Arama yapılan diğer geminin ise Umman Körfezi’nde durdurulduğu belirtildi. Bu konumlar, yenilenen ablukanın önceki operasyonlara kıyasla çok daha geniş bir coğrafi alanı kapsadığını gösterdi.
ABD GEMİLERİ VURDU
Gemi takip verileri, LPG taşıyan ve ABD yaptırımı altında olan “Glendale” adlı tankerin Umman Körfezi’nden Umman Denizi’ne doğru ilerlerken perşembe geç saatlerde U dönüşü yaptığını ve şu anda Umman kıyılarında beklediğini gösteriyor.
Bir diğer yaptırımlı LPG tankeri “Danuta I” ise Umman Denizi’ne girdikten sonra ani yön değişiklikleri gerçekleştirerek beyan ettiği varış noktası olan Sri Lanka’nın aksi yönünde, düşük bir hızla ilerlemeye başladı.
Yaptırım listesindeki bir diğer çok büyük gaz taşıyıcı gemi olan “Celeste”in ise Çin’i varış noktası olarak göstererek Umman Denizi’ne doğru ilerlediği gözlendi.
Uzmanlara göre son yedi gün içinde Basra Körfezi ve Umman Körfezi’ndeki uydu görüntülerinde İran bağlantılı 91 petrol, LPG ve petrokimya tankeri tespit edildi.
BOĞAZ TIKANDI
Buna karşılık İran Devrim Muhafızları’nın kendi emirlerine uymayan gemilere saldırıları uluslararası taşımacılık şirketlerinin Boğazı kullanmayı bırakmasına sebep oldu.
Boğaz’dan geçişlerin sayısı, Boğazı”n kapandığı ilk günlere indi. Hürmüz Boğaz’ın’dan ortalama 5 gemi geçiş yapıyor.
Bazı gemilerin transponder sistemlerini kapayarak Boğaz geçişini riske attığı biliniyor, ancak bu gemiler ABD tarafından hedef alınıyor.
Perşembe günü boğazdan transponderları açık şekilde her iki yönde sadece dört İran bağlantılı gemi geçti.
Hareketliliği gözlenen gemilerin mülkiyet bilgilerine bakıldığında ise Glendale’in sahibi Ecoseas Maritime’ın Bulgaristan telefonuna ulaşılamadı, Hindistan merkezli işletmecisi Bluveera Shipping’in ise iletişim bilgisi bulunmuyor.
Benzer şekilde, Panama merkezli Ithaki Maritime ile Aerilyn Shipping firmalarının da sistemlerde kayıtlı e-posta veya telefon numaralarına ulaşılamadı.
Yaşanan bu gelişmeler, ablukanın ne kadar sıkı uygulandığını anlamaya çalışan enerji ve denizcilik piyasaları tarafından yakından izleniyor.
